لجستیک و زنجیره تامین
این وبلاگ اکنون یکی از مراجع اصلی مباحث لجستیک و زنجیره تامین در ایران است که تاثیرگذاری آن به لطف خدا و تلاش دست‌اندرکاران و پشتیبانی مخاطبان، بسیار زیاد بوده و اکنون در کنار ماهنامه لجستیک و زنجیره تامین یکی از مراجع اصلی درسی و آموزشی کشور شده است. این وبلاگ به طور تخصصی به مباحث حوزه لجستیک و مدیریت زنجیره تامین پرداخته و تلاش می کند موضوعات و مباحث روز مربوط را مطرح کرده و در اختیار دوستداران این حوزه قرار دهد.
کلمات کلیدی مطالب
نویسنده: مرکز پژوهشهای لجستیک و شبکه‌های کسب‌وکار - چهارشنبه ۱۳٩٥/٤/٩

تهیه کننده: مجتبی سلیمانی سدهی

براساس جدیدترین گزارش منتشر شده از سوی بانک جهانی درخصوص شاخص عملکرد لجستیک 2016، رتبه ایران در این شاخص بین‌المللی (LPI) با صعودی 18 پله‌ای به رتبه 96 ارتقاء یافته است.

این نخستین بار است که روند نزولی ایران در رتبه‌بندی لجستیکی کشورها متوقف شده و شاهد صعود قابل‌توجهی در بهبود عملکرد لجستیکی ایران هستیم.

ایران در گزارش‌های قبلی این شاخص بین‌المللی که از سال 2007 به‌صورت دوسالانه توسط بانک جهانی اندازه‌گیری و پایش می‌شود، به ترتیب رتبه‌های 78، 103، 112 و 114 را داشته است.


شاخص عملکرد لجستیک (LPI) یک شاخص چندبعدی می‌باشد که عملکرد بخش لجستیک یک کشور را ارزیابی می‌نماید و از سال 2007 به صورت دوسالانه توسط بانک جهانی ارزیابی می‌شود.

این شاخص، معتبرترین شاخص بین‌المللی مرتبط با لجستیک تجاری است که در آن وضعیت لجستیک داخلی کشورها و نیز لجستیک کشورها در عرصه بین‌الملل مورد ارزیابی قرار می‌گیرد. این ارزیابی براساس شش زیرشاخص انجام می‌شود که عبارتند از:

1)      کارایی فرایندهای ترخیص کالا (سرعت، سادگی و قابل پیش‌بینی بودن تشریفات اداری مثل فرایندهای گمرکی)؛

2)      کیفیت زیرساختهای تجاری و جابجایی (مثل: مبادی ورودی، راه‌آهن، جاده‌ها، تکنولوژی اطلاعات)؛

3)      سهولت دسترسی به کالاهای مختلف با قیمت رقابتی؛

4)      شایستگی و کیفیت خدمات لجستیکی (متصدیان حمل‌ونقل، کارگزاران یا واسطه‌های گمرک)؛

5)      توانایی در تعقیب و ردیابی کالاهای ارسالی؛

6)      مناسب بودن زمان تحویل محموله‌ها به مشتری در زمان برنامه‌ریزی شده یا زمان مورد انتظار؛

البته باید توجه داشت که هیچیک از این شش حوزه نمی‌تواند به‌تنهایی بیانگر عملکرد لجستیکی یک کشور باشد؛ بلکه به‌صورت توام و در کنار یکدیگر عملکرد لجستیکی کشورها را نشان می‌دهند.

جدول زیر رتبه ایران را در شاخص عملکرد لجستیک و زیرشاخص‌های آن از ابتدا تاکنون نشان می‌دهد. لازم به ذکر است که ایران در رتبه‌بندی سال 2014 در بین 160 کشور مورد ارزیابی قرار نداشت و رتبه‌های ارایه شده برای سال 2014 مربوط به متوسط عملکرد طی سال‌های 2007 تا 2014 می‌باشد.

 

خوشبختانه عملکرد لجستیکی ایران طی سال‌های 2014 تا 2016 بهبود مناسبی یافته است و در همه زیرشاخص‌های لجستیکی عملکردش ارتقا یافته است. بیشترین جهش عملکرد لجستیکی ایران در زیرشاخص «سهولت در ارسال محموله‌های بین‌المللی» بوده است که جهشی 36 رتبه‌ای داشته است. بدون شک، فضای تعامل مثبت در مناسبات بین‌المللی دولت تدبیر و امید و فضای بهبودیافته وجهه بین‌المللی ایران در پسابرجام در این بهبود قابل توجه تاثیر بسزایی داشته است. این جهش عملکردی به‌واقع مؤید تحلیل سال گذشته نگارنده در تاثیر تحریم‌ها بر عملکرد لجستیکی کشور می‌باشد:

"توضیح این نکته ضروریست که تحریم‌ها و به تبع آن کاهش چشمگیر رابطه تجاری ایران با تجارت بین‌الملل تاثیر به سزایی در عملکرد نامناسب لجستیک تجاری ایران طی این سال‌ها داشته است. به بیانی دیگر، جایگاه واقعی لجستیک تجاری ایران (با همین زیرساخت‌های موجود) اینگونه نیست که پایین‌تر از کشورهایی چون پاکستان، اردن،‌ قزاقستان یا ارمنستان باشد اما پوشیده هم نیست که از برخی کشورهای رقیب منطقه‌ای عقب‌تر هستیم و برای تبدیل شدن به کشور اول تجاری منطقه در افق 1404 باید اهتمامی جدی داشت."

البته باید اذعان کرد که وضعیت ایران در معتبرترین شاخص لجستیکی بین‌المللی همچنان مناسب نیست و درحالیکه ایران بهترین موقعیت لجستیکی را در بین کشورهای منطقه داراست؛ اما از بین 20 کشور منطقه در رتبه 11 قرار دارد (جدول زیر).

همانطور که در این جدول مشخص است، کشور امارات همچون گذشته بهترین کشور لجستیکی منطقه است که با بهبودی 14 رتبه‌ای نسبت به گزارش 2014 به رتبه 13 در گزارش 2016 رسیده است و این موضوع، گویای این نکته است که چه راه سخت و دشواری برای تبدیل شدن به قدرت اول اقتصادی منطقه در پیش داریم. چراکه کشورهای رقیب ما نیز با جدیتی بسیار در حال پیشرفت و ارتقای عملکردها و شاخص‌های اقتصادی خود هستند.

با این وجود، بیشترین بهبود عملکرد لجستیکی در بین کشورهای منطقه نسبت به دوره قبل (2014) مربوط به ایران و پس از آن، امارات بوده است.

شاخص عملکرد لجستیک 2016 بیان می‌کند که کشور آلمان همچون دوره قبل بهترین کشور لجستیکی دنیاست و پس از آلمان، کشورهای لوکزامبورگ، سوئد و هلند به ترتیب در رتبه‌های بعدی قرار گرفته‌اند.

در بین کشورهای آسیایی نیز سنگاپور (رتبه 5)، هنگ‌کنگ (رتبه 9) و ژاپن (رتبه 12) بهترین عملکرد لجستیکی را بین سال‌های 2014 تا 2016 در میان 160 کشور مورد بررسی داشته‌اند.

 

مرکز پژوهشهای لجستیک و شبکه‌های کسب‌وکار
اعضاء: مجتبی سلیمانی سدهی، الناز میاندوآبچی، احسان بلندی‌فر، مهدی همتی، محسن شیخ‌سجادیه، ابوالفضل شفایی، حوریه امیدی
مطالب اخیر:
کدهای اضافی کاربر :






Powered by WebGozar