لجستیک و زنجیره تامین
این وبلاگ اکنون یکی از مراجع اصلی مباحث لجستیک و زنجیره تامین در ایران است که تاثیرگذاری آن به لطف خدا و تلاش دست‌اندرکاران و پشتیبانی مخاطبان، بسیار زیاد بوده و اکنون در کنار ماهنامه لجستیک و زنجیره تامین یکی از مراجع اصلی درسی و آموزشی کشور شده است. این وبلاگ به طور تخصصی به مباحث حوزه لجستیک و مدیریت زنجیره تامین پرداخته و تلاش می کند موضوعات و مباحث روز مربوط را مطرح کرده و در اختیار دوستداران این حوزه قرار دهد.
کلمات کلیدی مطالب
نویسنده: مرکز پژوهشهای لجستیک و شبکه‌های کسب‌وکار - دوشنبه ۱۳٩٢/٢/٢۳

به استحضار می‌رساند، سخنرانی پژوهشی با عنوان «مسأله مکان‌یابی هاب در شبکه توزیع گندم ایران» در روز چهارشنبه مورخ 92/02/25 راس ساعت 10 در محل سالن جلسات مؤسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی (طبقه سوم) برگزار می‌گردد. 

این پروژه به‌صورت پایان‌نامه کارشناسی ارشد توسط سرکار خانم محمودی‌نیا در دانشگاه صنعتی امیرکبیر و با حمایت گروه پژوهشهای لجستیک و زنجیره تامین مؤسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی انجام شده است و در ادامه برخی از مشخصات و دستاوردهای مهم آن ذکر شده است.

لازم به ذکر است که شرکت در سخنرانی رایگان بوده و شرکت در آن برای عموم علاقمندان آزاد است.

آدرس: خیابان کارگر شمالی، روبروی پارک لاله، ساختمان 1204، مؤسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی

اطلاعات کامل‌تر این پروژه در ادامه مطلب آمده است:


مجری طرح

مرضیه محمودی‌نیا (گرایش لجستیک و زنجیره تامین دانشگاه صنعتی امیرکبیر)

استاد راهنما

دکتر بهروز کریمی (هیات علمی دانشکده مهندسی صنایع دانشگاه صنعتی امیرکبیر)

ناظر طرح

مجتبی سلیمانی سدهی (مدیر گروه پژوهشهای لجستیک و زنجیره تامین)

شرح مختصری از طرح

در این طرح سعی گردیده است با استفاده از روش‌های علمی و نوین توزیع، هزینه‌های حمل‌ونقل در شبکه توزیع یکی از محصولات اساسی در کشور کاهش یابد. در یک زنجیره تامین، سیستم‎های توزیع وظیفه انتقال جریان محصولات بین گره‎ها را دارند. این گره‎ها شامل تولیدکنندگان و مصرف‎کنندگان هستند. شبکه توزیع باید به گونه‎ای طراحی شود که تمامی جریان‎ها به طور موثر جابجا شوند. در این تحقیق شبکه توزیع محصول گندم به عنوان یکی از کالاهای اساسی کشور مورد بررسی قرار گرفته است.

هدف در این مطالعه کاهش هزینه‌های حمل‌ونقل گندم و برنامه‌ریزی برای بهبود شبکه توزیع آن است. به این منظور از روش‌های نوین توزیع محصولات استفاده شده است. یکی از این روش‌ها، استفاده از نقاط توزیع مبتنی بر محور می‌باشد. شبکه‎های مبتنی بر محور در بین شبکه‎های توزیع به عنوان شبکه‎هایی که جریان بین گره‎ها را به طور موثری جابجا می‎کنند، شناخته شده‎اند. محورها به عنوان نقاط انتقال اجازه می‎دهند که ارتباطات مستقیم بین همه‎ی گره‎ها، با ارتباطات کمتر و به صورت غیرمستقیم جایگزین گردند. در واقع محورها تسهیلات ویژه‏ای هستند که به عنوان نقاط تعویض، انتقال و یا طبقه‎بندی در سیستم‎های توزیع وسیع بکارگرفته می‎شوند. با استفاده از محور جریان‌هایی که از یک مبدا به مقاصد مختلف است تجمیع شده و به یک (چند) محور می‌رود و همچنین مقاصدی که تقاضای آن‌ها از چندین مبدا تامین می‌شود، تجمیع شده و از یک (چند) محور دریافت می‌گردد. بنابراین تجمیع، در بین مسیرها از مبادی تا محورها، بین محورها و از محورها تا مقاصد ایجاد می‌گردد.

یکی از موضوعات مهم در خصوص گندم که منجر به افزایش جابه‌جایی آن در سطح کشور می‌شود، وجود گندم‌هایی با کیفیت متفاوت در مناطق مختلف کشور است. این امر منجر به افزایش جابه‌جایی‌ها به منظور ترکیب گندم‌های با کیفیت متفاوت می‌گردد. در شبکه توزیع گندم استفاده از نقاط توزیع به نحوی که جریان‌های مختلف را تجمیع نماید و به این ترتیب بتواند گندم‌ها را با کیفیت متفاوت ترکیب نماید، مطلوب می‌باشد. بنابراین با توصیفی که از محورها صورت گرفت، شبکه‌های مبتنی بر محور می‌تواند شبکه مناسبی برای توزیع گندم باشد.

همان‌طور که ذکر گردید، شبکه درنظر گرفته شده در این پژوهش شبکه‌ مبتنی بر محور است، بنابراین برای مدل‌سازی این شبکه از مدل‌های مکانیابی محور استفاده شده است. با توجه به اینکه یکی از خروجی‌های این پژوهش تعیین تعداد محور مورد نیاز می‌باشد، از مدل‌های مکان‌یابی محور با هزینه ثابت استفاده شده است، به این ترتیب تعداد بهینه محورها نیز مشخص می‌گردد. اما به منظور مدل‌سازی شبکه توزیع گندم می‌بایست تمامی ویژگی‌های این شبکه نیز در مدل لحاظ گردد. مهم‌ترین ویژگی گندم، فصلی بودن عرضه آن و بالتبع متفاوت بودن الگوی عرضه و تقاضای آن در ماه‌های مختلف است. بنابراین یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های شبکه توزیع گندم، پریودی بودن آن است که می‌بایست در مدل درنظر گرفته شود. از دیگر ویژگی‌های این شبکه، وجود مدهای متفاوت حمل‌ونقل می‌باشد. گندم در داخل کشور توسط خطوط ریلی و جاده‌ای جابجا می‌شود. خطوط ریلی توانایی جابه‌جایی بار بیشتر و هزینه کمتر را دارند، اما تمامی نقاط کشور به این خطوط دسترسی ندارند. بنابرابن مدل باید به گونه‌ای طراحی شود که این محدودیت حاکم در شبکه توزیع گندم را در نظر گرفته و شبکه با توجه به مسیرهای موجود مدل‌سازی شود. از دیگر مواردی که در طراحی مدل می‌بایست مد نظر قرار گیرد، تفکیک هزینه‌های ثابت ساخت سیلو به هزینه‌های ثابت و هزینه‌های متغیر است. هزینه‌های ثابت ساخت سیلو، هزینه زمین (با توجه به اینکه سیلوهای فلزی و بتنی، عمودی هستند)، حق‌الزحمه مشاور در امور طراحی و نظارت، هزینه حصارکشی و محوطه‌سازی و هزینه ساختمان‌های جنبی و تاسیسات عمومی هستند که به مقدار بستگی ندارند و ثابتند. همچنین هزینه‌های خرید و نصب‌ سیلوها، هزینه‌ احداث‌ فونداسیون‌ کندوها، برجکار، گالری‌ فوقانی‌ و تحتانی‌، هزینه‌ خرید و نصب‌ ماشین‌آلات‌ جزو هزینه‌های متغیر ساخت سیلو می‌باشند که می‌توان برای ساخت محل نگهداری یک تن گندم برآورد کرد.

پس از مدل‌سازی مساله نیاز است که مساله با یک روش مناسب و با داده‌های واقعی حل گردد. در این پژوهش برای حل از نرم افزار CPLEX استفاده شده است. داده‌های ورودی به مساله نیز، هزینه حمل‌ونقل، هزینه ثابت راه‌اندازی محور و میزان جریان بین هر جفت مبدا و مقصد می‌باشد. صحت داده‌های ورودی به منظور کسب نتایج دقیق بسیار حایز اهمیت می‌باشد، به این منظور از داده‌های واقعی حمل گندم در طی 10 سال اخیر استفاده شده است. لازم به ذکر است این داده‌ها از سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای دریافت شده است. در ادامه مدل پیشنهادی برای داده‌های واقعی از سال 1381 تا 1390 حل گردید و مکان محورها در هر سال تعیین شد. در قسمت بعد به منظور بررسی صحت مدل و همچنین تاثیر پارامترهای مختلف در مکان محورها تحلیل حساسیت بر روی پارامترهای آلفا، هزینه ثابت راه‌اندازی، هزینه متغیر و ظرفیت محورها صورت گرفت. در پایان نیز تاثیر هزینه ثابت بر کل هزینه حمل‌ونقل توسط روش‌های اقتصاد مهندسی انجام پذیرفت.

اهداف طرح

  • بهبود شبکه توزیع گندم
  • حداقل کردن هزینه کل سالیانه شبکه توزیع گندم و هزینه سالانه حمل‌ونقل گندم
  • استفاده موثرتر از خطوط ریلی
  • تعیین تعداد و مکان محورها
  • تخصیص مبادی عرضه کننده و مقاصد مصرف کننده گندم به محورها
  • تعیین میزان جریان بین مبدا به محور، محور به محور و از محور به مقصد برای هر مبدا و در هر ماه
  • تعیین نوع مد (ریلی و یا جاده‌ای) بین محورها
  • ارایه مدل برنامه ریزی ریاضی برای مکانیابی و تخصیص
  •  ارایه الگوریتم کارا و مؤثر جهت حل مدل و تحلیل آن

نتایج، توصیه های سیاستی و کاربردی طرح

با حل مساله و استفاده از داده‌های واقعی 10 سال اخیر، هشت مکان به عنوان هاب توزیع گندم کشور تعیین گردید.

در قسمت نتایج نشان داده شد که با استفاده از محور هزینه‌های حمل گندم از 207841023 میلیون ریال به 155675830 میلیون ریال کاهش یافته است که برابر با 25 درصد کاهش در کل هزینه‌های حمل گندم در طی 10 سال گذشته است.

از دیگر نتایج مهم مساله  استفاده از خطوط ریلی بین محورها است، به این ترتیب می‌توان حجم بالایی از گندم را با هزینه بسیار پایین‌تر توسط خطوط ریلی جابجا نمود. همچنین در قسمت تحلیل مساله نشان داده شد که تقویت زیرساخت‌های ریلی در مسیرهای دیگر موجب تغییر مکان محورها و بهبود بیشتر در هزینه‌های حمل‌ونقل می‌گردد.
مرکز پژوهشهای لجستیک و شبکه‌های کسب‌وکار
اعضاء: مجتبی سلیمانی سدهی، الناز میاندوآبچی، احسان بلندی‌فر، مهدی همتی، محسن شیخ‌سجادیه، ابوالفضل شفایی، حوریه امیدی
مطالب اخیر:
کدهای اضافی کاربر :






Powered by WebGozar